Yeni araştırmalar, GLP-1 sınıfı ilaçların yalnızca kilo kontrolü ve diyabet yönetimiyle sınırlı kalmayabileceğini gösteriyor. Bilim insanları, bu ilaçların biyolojik yaşlanma üzerinde de etkili olabileceğine dair ilk işaretleri raporladı.
Çalışmanın öne çıkan bulguları
Nature Communications dergisinde yayımlanan analiz, HIV ile ilişkili lipohipertrofi yaşayan yetişkinlerden elde edilen verileri inceledi. 32 haftalık süreçte 45 katılımcı haftada bir semaglutid enjeksiyonu alırken, 39 kişi plasebo grubunda yer aldı. Araştırmacılar, yaşlanmayı hücresel düzeyde değerlendirmek için epigenetik saatleri kullandı.
Sonuçlar, semaglutid alan grupta kan hücreleriyle birlikte beyin, kalp, karaciğer ve böbrek gibi organlarda yaşlanma hızının yavaşladığına işaret etti. Bir epigenetik ölçüm, biyolojik yaşlanma temposunda yaklaşık %9 oranında yavaşlama olduğunu gösterdi. Başka bir ölçüm ise yaşa bağlı süreçlerle ilişkili inflamatuvar belirteçlerde azalma sinyali verdi.
İkinci çalışma benzer bir tablo sundu
Yine aynı alandaki küçük bir pilot araştırma, HIV ve yağlı karaciğer hastalığı bulunan 41 kişide haftalık semaglutid kullanımını değerlendirdi. Bulgular, katılımcıların yüzde 42'sinde biyolojik yaşlanma hızının yavaşladığını; yaklaşık yüzde 49'unda ise kromozom uçlarını koruyan telomerlerin uzadığını ortaya koydu.
UC San Diego School of Medicine'den Michael Corley, bu verilerin semaglutidin yaşlanmayı tersine çevirdiğini değil, yaşlanmayla bağlantılı bazı biyolojik süreçleri yavaşlatabileceğini düşündürdüğünü vurguluyor.
Olası mekanizma ne olabilir?
Uzmanlara göre bu etkinin arkasında birkaç yol olabilir. GLP-1 ilaçlarının anti-inflamatuvar etkileri, CRP ve TNF-α gibi belirteçleri azaltabilmesi ve iç organların çevresindeki visseral yağı düşürmesi, bu tabloyu açıklayabilecek başlıca faktörler arasında yer alıyor.
Yine de bilim insanları temkinli: Mevcut veriler çoğunlukla belirli hasta gruplarına dayanıyor. Daha geniş ve uzun süreli çalışmalar, semaglutidin sağlıklı bireylerde de benzer bir etki gösterip göstermediğini netleştirecek. Önümüzdeki yıllar, bu sınıf ilaçların sağlıklı yaşlanma araştırmalarında nasıl bir rol üstleneceğini daha açık biçimde ortaya koyabilir.
